Psy rasy Samoyed – co warto o nich wiedzieć?

Samoyed to bardzo stara rasa psów, pochodząca z rejonów polarnych. Towarzyszyła ona w koczowniczym życiu codziennym, autochtonicznych narodów Syberii, zwanych ogólnie Samojedami. Psy samoyed były bardzo pomocne w polowaniach, pilnowaniu stad oraz pracowały w psich zaprzęgach.

Życie w klimacie subpolarnym jest bardzo trudne. Tylko co najwyżej 50 do 80 dni w roku można uznać za ciepłą porę roku. Zazwyczaj temperatury na Syberii spadają na stałe poniżej 0°C już we wrześniu. Tak więc zarówno ludzie, jak i ich zwierzęta zależą od siebie nawzajem. Narody Samojedów mieszkały w szałasach. Ich psy miały wstęp do namiotów i ogrzewały ciała ludzi w czasie mrozów.

Psy samoyed pilnowały także dobytku mieszkańców Syberii. Brały udział w polowaniach na dzikie renifery i inne zwierzęta stref północnych, jak niedźwiedzie czy ssaki morskie, np. morsy. Pilnowały stad hodowlanych reniferów. Z racji obecności śniegu, który zalega na obszarach Syberii przez dłuższą część roku, zaprzęgano je do sań, by pomagały transportować ludzi i ładunki.

Psy samoyed były bardzo pomocne w polowaniach

Pies samojed – klasyfikacja i charakterystyka

Pies samojed należy do średniej wielkości psów pierwotnych i grupy szpiców, które swoją nazwę zawdzięczają trójkątnym, stojącym do góry uszom. W większości szpice, także rasa samoyed, wywodzą się od psa północnego. Zamieszkiwał on ok. 20 000 lat temu obszary dzisiejszej północnej Eurazji. Pies północny natomiast, pochodził od wilka polarnego. Cechą wyróżniającą dla wilka arktycznego jest jego biała gruba sierść.

Rasy, które zaliczamy dzisiaj do szpiców, w tym także pies samojed, powstały w sposób naturalny. Na ich ukształtowanie miały wpływ warunki klimatyczne oraz izolacja geograficzna. Ich cechy powstały w wyniku selekcji naturalnej. Dopiero w ostatnich latach można zauważyć wpływ człowieka, który poprzez hodowanie poszczególnych ras psów, chce uzyskać konkretne cechy wyglądu lub charakteru.

Pies samojed zaklasyfikowany jest także do sekcji północnych psów zaprzęgowych. Należy do grupy psów pracujących wg klasyfikacji amerykańskiej.

Wygląd psa rasy samoyed

Pies samojed jest przedstawicielem psów typu lisowatego. Ma głowę w kształcie klina oraz silną kufę. Jego sierść składa się z dwóch warstw. Są nimi miękki podszerstek oraz długa okrywa włosowa. Zapewnia to psu dobrą izolację termiczną. Jego ogon jest wysoko osadzony, ma kształt zakręconej do góry kity. Na udach tylnych łap tworzą się portki, czyli dłuższa sierść w części tylnej uda, pomiędzy ogonem i stawami skokowymi.

Uszy psa są małe, stojące, szeroko rozstawione, w kształcie trójkątów. Jego wargi są ciemne, mają charakterystyczne wygięcie ku górze w koniuszkach. Sprawia to wrażenie, że pies jest uśmiechnięty. Samoyed ma oczy brązowe lub ciemne oraz czarny nos.

Inne kolory sierści –  czy istnieje samoyed czarny?

Dopuszczalną barwą sierści jest czysto biała lub kremowa. Może też być barwa biała z biskwitem, z tym że barwa biała musi przeważać i być kolorem podstawowym. Każda inna barwa jest dyskwalifikująca dla psa podczas wystawy.

Inne kolory sierści –  czy istnieje samoyed czarny?

Białe psy rasy samoyed hodowali Samojedzi głównie na północnych obszarach Syberii. W południowych rejonach Syberii spotykane były psy o umaszczeniu brązowym lub łaciatym. Pytanie, jakie przychodzi na myśl, brzmi: czy wobec tego istnieje samoyed czarny? Nie. Samoyed czarny nie występuje.

Do Europy przywieziono śnieżnobiałego samoyeda w 1889 r. Znalazł się on w tym roku w Anglii, dzięki zoologowi Ernestowi Kilburn Scottowi. Już 20 lat później, w 1909 r., powstał w Wielkiej Brytanii pierwszy klub zrzeszający hodowców samojedów.

Długość życia, wzrost i waga

Samoyed żyje średnio ok. 12 do 14 lat. Samce osiągają najczęściej wysokość mniej więcej 57 cm i wagę do 30 kg, samice – 53 cm i wagę do 25 kg.

Charakter psa rasy samoyed

Jak inne szpice, także samojedy są żywiołowymi i ruchliwymi psami. Rozpiera je energia, wobec czego potrzebują długich spacerów. Aktywność fizyczna jest dla tych psów bardzo ważna. Warto wziąć to pod uwagę, gdy decydujemy się na psa tej rasy.

Samoyed jest także bardzo inteligentnym psem, szybko i z łatwością się uczy. Nie zawsze jednak bywa posłuszny. Jest to cecha charakterystyczna większości szpiców. Ma także typowy temperament szpiców, objawiający się dużą pobudliwością i częstym szczekaniem. Jego głos posiada wysokie tony. Jest bardzo przyjacielski i rodzinny. Przywiązuje się do swych właścicieli. Jest cierpliwy, z chęcią bawi się z dziećmi. Łatwo nawiązuje kontakt z ludźmi oraz innymi zwierzętami. Zazwyczaj nie jest wrogo nastawiony także do obcych mu ludzi.

Samojedy mają wesołe, radosne usposobienie. Są pozbawione agresji. Raczej nie nadają się do pilnowania i stróżowania, ponieważ są zbyt przychylne ludziom. Z tego powodu bywają często kradzione. Stąd podwórko, po którym biegają, powinno być dobrze strzeżone i zabezpieczone.

Ma typowy temperament szpiców, objawiający się dużą pobudliwością

Przeznaczenie psów samojed

Pierwotne przeznaczenie samojedów, w realiach dzisiejszej Europy, nie jest już wymagane. W obecnych czasach pełnią najczęściej rolę psów rodzinnych i sportowych. Mogą brać udział w wyścigach psich zaprzęgów. Odbywają się one na saniach lub też w warunkach, które nie potrzebują śniegu, tj. na trójkołowych wózkach.

Innymi sportami, doskonałymi dla psów rasy samoyed są:

• canicrossing – bieganie z psem,
• dogtrekking – wędrówka z psem,
• skijöring – wyścigi narciarzy ciągniętych przez zwierzęta,
• bikejoring – wyścigi zaprzęgowe z udziałem rowerów, ciągniętych przez jednego lub dwa psy,
• konkurencje pasienia – w Wielkiej Brytanii wykorzystuje się pasterskie właściwości samojedów.

Pies samoyed nie wymaga intensywnych treningów w porównaniu do innych ras psów zaprzęgowych.

Pielęgnacja oraz zdrowie psów rasy samoyed

Podczas linienia, samoyed obficie gubi martwe włosy. Dzieje się to dwa razy do roku. W tym czasie należy psa czesać codziennie. Pozostawienie martwych włosów podszerstka w sierści psa, może powodować jego sfilcowanie, a w konsekwencji doprowadzić do stanów zapalnych skóry. Poza okresami linienia zaleca się szczotkowanie psa dwa lub trzy razy w tygodniu.

Warto zauważyć, że u psów żyjących na dworze, sierść wypada mniej intensywnie. Najbardziej gubią sierść psy, które mieszkają przez cały rok w domu z człowiekiem.

Sierść samojedów ma takie właściwości, że zabrudzenia na jej powierzchni łatwo poddają się oczyszczeniu, gdy wyschną. Wystarczy je zwyczajnie wyczesać.

Do innych zabiegów pielęgnacyjnych, jakie opiekun powinien wykonywać, jest dbanie o regularne usuwanie kamienia nazębnego i kontrolowanie długości pazurów. Jeśli pies nie jest w stanie ich sam zetrzeć – należy je skracać.

Jak wcześniej wspomniano, rasa samoyed powstała w sposób naturalny. Dzięki temu psy do niej należące, rzadko chorują na różne choroby, które są obciążeniem genetycznym innych ras, powstałych dzięki ingerencji człowieka. Psy samojed są odporne i wytrzymałe. Są też doskonale przystosowane do niskich temperatur.

Są jednak choroby, które mogą występować częściej u psów samojed, niż u innych ras. Do chorób tych należy cukrzyca – zapadalności na nią sprzyja specyficzny metabolizm samojedów. Z chorób dermatologicznych mogą wystąpić kłopoty ze skórą. Większa podatność na chorobę występuje także, jeśli chodzi o przypadki dysplazji stawu biodrowego oraz zaćmy i jaskry. Warto monitorować zdrowie pupila i sięgać po specjalistyczne karmy dla psa, które pomogą mu w walce z problemami zdrowotnymi, na które jest narażony.

Należy pamiętać o zabezpieczeniu psa przed kleszczami podczas spacerów, gdyż trudno je znaleźć w obfitej pokrywie włosowej psa. Jeśli pies mieszka w zimie w domu, nie wolno zapominać, że jego skóra i sierść w znacznym stopniu tracą swe właściwości ochronne i czworonóg może być podatny na przeziębienia. Stąd nie należy go zostawiać zbyt długo na chłodzie, mrozie i śniegu.

Pielęgnacja oraz zdrowie psów rasy samoyed

Jak wychować i wyszkolić psa rasy samoyed?

Pies samojed to bardzo wrażliwy i oddany rodzinie zwierzak. M.in. z tego powodu nie wolno na psa krzyczeć, straszyć go, ani wymuszać na nim określonych typów zachowania. Pies tej rasy łatwo mógłby popaść w usposobienie, wykazujące cechy fobii, lęków, wycofania. Łagodne traktowanie nie oznacza oczywiście braku konsekwencji. Bez tej ostatniej, pies z łatwością mógłby „wejść właścicielowi na głowę”. Wszystko to z powodu dużej niezależności samojeda. Nie da się go łatwo podporządkować woli opiekuna.

Wszystkie pozytywne efekty szkoleniowe należy uzyskiwać za pomocą cierpliwości i konsekwentnego postępowania. Należy pamiętać o silnie rozwiniętym instynkcie łowieckim, który czasem każe psu gonić za zwierzyną, nie bacząc na nawoływania właściciela.

Zbyt długie treningi mogą być powodem frustracji samojeda. Także czas sesji treningowych trzeba odpowiednio przemyśleć i zaplanować. Szczeniaków nie wolno obciążać ani psychicznie, ani fizycznie. Szkolenie można rozpocząć już w pierwszych miesiącach życia, jednak nie może być ono zbyt intensywne i wymagające.

Po wykonaniu prześwietlenia, sprawdzającego brak oznak dysplazji stawu biodrowego (ma ono miejsce zwykle około 16 miesiąca życia), można rozpocząć poważniejsze treningi. Myśląc o poważnych treningach, chodzi o takie szkolenie, które ma nauczyć psa m.in. pracy w zaprzęgu. Kiedy pies znajduje się w okresie wzrostu nie wolno mu biegać przy rowerze, ani też ciągnąć ciężkich przedmiotów.

Uwagi końcowe

Samoyed potrzebuje dużo uwagi ze strony człowieka. Jeśli opiekun nie zapewni mu odpowiedniej aktywności fizycznej oraz zajęć, absorbujących inteligencję psa, może przyczynić się do okazywania przez czworonoga, zachowania destrukcyjnego.

Cena, jaką trzeba zapłacić za szczenię rasy samoyed z rodowodem wynosi ok. 3 000 zł do 5 000 zł.